Thoái hóa khớp là bệnh lý cơ xương khớp thường gặp, đặc biệt ở người trung niên, người cao tuổi, người lao động nặng, thừa cân béo phì hoặc có tiền sử chấn thương khớp. Bệnh không chỉ gây đau nhức, cứng khớp, hạn chế vận động mà còn ảnh hưởng rõ rệt đến sinh hoạt hằng ngày và chất lượng cuộc sống. Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), thoái hóa khớp là một trong những nguyên nhân hàng đầu gây đau và giảm chức năng vận động; việc phát hiện sớm, điều trị đúng và phục hồi chức năng phù hợp giúp làm chậm tiến triển bệnh, tối ưu hóa khả năng hoạt động và duy trì sự độc lập trong sinh hoạt.

Những dấu hiệu thường gặp của thoái hóa khớp

Người bệnh thoái hóa khớp thường có các biểu hiện như đau khớp khi vận động, đau tăng khi đi lại nhiều hoặc mang vác, cứng khớp sau ngủ dậy hoặc sau một thời gian ngồi lâu, khớp vận động kém linh hoạt, có tiếng lạo xạo khi cử động, giảm tầm vận động, khó khăn khi đứng lên, ngồi xuống, leo cầu thang hoặc đi lại. Các vị trí thường gặp là khớp gối, khớp háng, cột sống cổ, cột sống thắt lưng, khớp bàn tay.

Nếu không được chăm sóc và tập luyện đúng, người bệnh dễ rơi vào vòng xoắn bệnh lý: đau nên ngại vận động, càng ít vận động thì cơ càng yếu, khớp càng cứng, chức năng vận động càng giảm và cơn đau càng tăng.

Hướng dẫn chăm sóc người bệnh thoái hóa khớp tại nhà

Theo dõi và giảm đau đúng cách

Người bệnh cần theo dõi mức độ đau, thời điểm đau tăng, các hoạt động làm đau nhiều hơn để điều chỉnh sinh hoạt hợp lý. Trong giai đoạn đau tăng, có thể nghỉ ngơi tương đối, tránh vận động quá sức, chườm ấm hoặc áp dụng các biện pháp giảm đau theo hướng dẫn của nhân viên y tế. Nếu đau kéo dài, sưng nóng đỏ khớp hoặc giảm vận động rõ rệt, cần đi khám sớm.

Hình ảnh BSCKI.Nguyễn Văn Tâm - Trưởng khoa YHCT – PHCN,

Bệnh viện Da liễu khám bệnh cho người bệnh thoái hóa khớp gối.

Duy trì các bài tập phục hồi chức năng

Người bệnh nên tập hằng ngày hoặc theo lịch được hướng dẫn. Khi tập cần lưu ý:

• Khởi động nhẹ trước tập
• Tập chậm, đúng động tác
• Không cố gắng quá mức gây đau tăng rõ
• Duy trì đều đặn, không bỏ tập khi triệu chứng vừa giảm
• Báo ngay cho nhân viên y tế nếu xuất hiện đau tăng nhiều, sưng khớp hoặc mệt bất thường

Bảo vệ khớp trong sinh hoạt hằng ngày

Người bệnh cần tránh ngồi xổm lâu, quỳ gối lâu, leo cầu thang quá nhiều, mang vác nặng hoặc thay đổi tư thế đột ngột. Nên sử dụng ghế có chiều cao phù hợp, vịn tay khi đứng lên ngồi xuống, đi giày dép êm, chống trơn trượt và có thể dùng gậy, khung tập đi hoặc dụng cụ hỗ trợ nếu được chỉ định để giảm tải lên khớp. Có thể sử dụng các dụng cụ hỗ trợ và giày dép phù hợp để giảm áp lực lên khớp trong sinh hoạt.

Dinh dưỡng lành mạnh

Chế độ ăn cân đối, nhiều rau xanh, trái cây, thực phẩm giàu đạm chất lượng tốt, hạn chế đường, chất béo bão hòa và kiểm soát năng lượng nạp vào giúp duy trì cân nặng hợp lý và hỗ trợ sức khỏe toàn thân. Dinh dưỡng không thay thế điều trị nhưng là nền tảng giúp người bệnh bền sức hơn trong quá trình tập luyện và phục hồi.

Giữ tinh thần tích cực, kiên trì điều trị

Thoái hóa khớp là bệnh mạn tính, cần theo dõi và chăm sóc lâu dài. Người bệnh cần hiểu đúng rằng điều trị và phục hồi chức năng nhằm kiểm soát triệu chứng, duy trì khả năng vận động và nâng cao chất lượng sống. Tâm lý bi quan, ngại vận động hoặc tự ý bỏ điều trị đều có thể làm tình trạng bệnh nặng hơn.

Khi nào người bệnh cần đến cơ sở y tế?

Người bệnh cần đi khám ngay khi có một trong các dấu hiệu sau:

• Đau khớp tăng nhiều, kéo dài, ảnh hưởng rõ đến đi lại và sinh hoạt
• Khớp sưng, nóng, đỏ hoặc biến dạng nhanh.
• Cứng khớp nhiều, hạn chế vận động tiến triển.
• Té ngã, chấn thương làm đau khớp tăng.
• Dùng thuốc nhưng không cải thiện hoặc xuất hiện tác dụng không mong muốn.
• Có kèm sốt, mệt nhiều hoặc nghi ngờ bệnh lý khác ngoài thoái hóa khớp

Thoái hóa khớp không chỉ là “bệnh của tuổi già”, mà là tình trạng cần được theo dõi, điều trị và phục hồi chức năng đúng cách. Người bệnh hoàn toàn có thể sống khỏe, vận động tốt và duy trì sinh hoạt độc lập nếu được phát hiện sớm, tập luyện phù hợp, kiểm soát cân nặng và tuân thủ hướng dẫn của nhân viên y tế. Các khuyến cáo hiện nay đều thống nhất rằng giáo dục sức khỏe, luyện tập điều trị và tự chăm sóc hằng ngày là nền tảng của quản lý thoái hóa khớp lâu dài.

Khi có dấu hiệu đau khớp, cứng khớp, đi lại khó khăn hoặc hạn chế vận động, người dân nên đến khám tại cơ sở y tế có chuyên khoa Y học cổ truyền – Phục hồi chức năng để được tư vấn, điều trị và hướng dẫn chương trình tập luyện phù hợp. Việc thăm khám sớm sẽ giúp kiểm soát triệu chứng tốt hơn, hạn chế biến chứng và nâng cao hiệu quả phục hồi.

Bệnh viện Da liễu – Sức khỏe, vẻ đẹp làn da – Nâng tầm cuộc sống.

• Địa chỉ:

  Cơ sở 1:

• Số 278, đường Trần Thánh Tông, P.Trần Hưng Đạo, tỉnh Hưng Yên.
• Giấy phép hoạt động KCB số: 000199/TB-GPHĐ

  Cơ sở 2:

• Xã Thư Vũ, tỉnh Hưng Yên
• Giấy phép hoạt động KCB số: 000151/TB-GPHĐ
  • Thời gian làm việc:
• Sáng: 07h00 – 11h00    | Chiều: 13h30 – 17h00    | Cấp cứu: 24/24h
• Thứ 7, CN, ngày nghỉ lễ: Khám Da liễu tự nguyện.
  • Số điện thoại liên hệ: 0227 3836 812.
  • Website: https://benhviendalieuthaibinh.vn/
  • Facebook: Bệnh Viện Da Liễu .

                                           Nguồn: Khoa Y học cổ truyền – phục hồi chức năng